BLADMUZIEK (2)
januari / maart 2008
door Pieter Kuijper

a- koekhappen
Het is altijd prettig om reacties te ontvangen uit het publiek, zo kom je aan de weet wat het graag voorgeschoteld krijgt. De jongelui van mijn club, die ik de vorige aflevering opzadelde met drie puzzels, vonden vooral de derde opgave moeilijk. En daarom help ik een handje. Hier komen de plaatjes nog een keer, deze keer met de (digitaal afspeelbare) oplossing er bij.

7 8 9M

Diagram 7 was te doen, zwart had niet mogen tussenkruipen op veld 39 want hij krijgt ze nu lelijk voor zijn kiezen: eerst de tempozet 33-28(39x50), dan het plakkertje 17-12(50x31=meerslag), de rest loopt op rolletjes 12x3(26x17),3x37 en de zwarte restantschijf 36 zit opgesloten achter de lange lijn. De bedoeling van diagram 8 is al een beetje moeilijker te vinden. De eerste zet is natuurlijk 40-35(23x32) en nu graast wit het bord zo goed als kaal met de vijfslag 35x22. Alleen helaas, zwart kan nu doorlopen met de tussenschuiver (32-37) en wat nu? Nou, daar heeft wit iets verrassends op gevonden: 38-33!!! met een heleboel uitroeptekens, een andere manier om te winnen is er niet. Inderdaad mag zwart nu ook zijn buikje vullen, liefst vier witjes worden opgepeuzeld (37x17), maar dan is het toch gebeurd met de koopman want wit gaat er met 31-27 pal tegenover staan, (verticale) oppositie zo heet die slotstand in vakterminologie. Bedenk zelf voorbeelden van slotstanden met horizontale of diagonale oppositie, dat gaat je vast wel lukken. Ook diagram 9 was te doen voor wie beseft dat damproblemen vaak gekke, onverwachte zetten laten zien. Hier al net zo, je moet beginnen met de wildebras 29-23, een mooie rijke meerslag want zwart moet er nu niet één (19x28), niet twee (18x40), maar drie slaan (22x33). Wit mept nu met 23x1(m, zie verderop) naar dam en dan komt er een slim eindspelletje aan te pas. Uit pure wanhoop en om toch nog op dam te komen heeft zwart niet anders dan (33-39), maar dat mag niet baten. Via de slag 1x29 (39x48), gevolgd door het grappige witte damoffer 29-20 (25x14) en de afpakzet 30-25 (48x30) verschijnt er weer een oppositiestandje op het bord, ditmaal staan de resterende schijven tegenover elkaar op afstand, maar hoe zwart ook uitschuift altijd loopt ie te pletter. Drie nieuwe opgaven voor ons aankomend talent. Wit begint en wint. De in de vorige uitzending beloofde candybar (o.i.d) voor de eerste de beste inzender ligt nog op zijn happertje te wachten. Wie maakt me deze keer los? Oplossingen kun je op de clubavond overhandigen maar desgewenst ook naar mijn e-mail-adres insturen: pieter.kuijper@orange.nl

10 11 12

b- variété
Het vorige kwartaal exposeerde ik een serie van zes problemen, het resultaat van reparatiewerk aan beschadigde verledens. En opnieuw graai ik in de oude doos, maar nu met problemen waarvan de oorspronkelijk vormgeving weliswaar niet te wensen over laat maar wel ruimte biedt voor variatie, soms ook voor verbetering. Wederom een zestal stukjes, met enige toelichting.

13 14 15

Het idee achter nummer 13 werd ooit (De Problemist van oktober 2005) gelanceerd in een min of meer spiegelbeeldig ukje. Na 16-11,11x4 heeft zwart nauwelijks keus: (43-48), en dat helpt geen ene zier, want de vis wordt toch aan de haak geslagen: 49-43,31-27,4x33(31-37),33-47. Kleintjes laten zich vaak simpel spiegelen en dan wordt er een eeneiige tweeling geboren. Nummer 14 hangt aan het prikbord in ons clublokaal, dia 2 uit de Parool-rubriek van 13 oktober 2007, maar nu met de achterste zwarte schijf niet op veld 2 maar op veld 1. Is dat nu zo anders, vraag je je af. Ja zeker wel en beter ook, ik heb spijt van mijn aanvankelijke zetting. Kijk maar mee en proef het verschil: 28-23,23x5,5x7,42-38,31-27,26x8. Hoeveel aanstekelijker dan de kille plichtslag naar 7 is de vrijwillige offerslag, zou ik menen. Met nummer 15 blijven we nog even hangen op het prikbord; nu met Parool-dia 1 dat werd uitgebouwd tot een acht-om-achtje, en dat is een collectors-item. Speel even mee: 37-31(23x43*),44-39,33x2,27-21,2x9,50-44. Een verrijking van het origineel mag je dit echt niet noemen, het aangebreide slot is totaal oninteressant. De kleinere versie valt in dit geval m.i. te prefereren, maar ach, om nou die verzamelaarswoede onbevredigd te laten …

16 17 18

Ook nummer 16 is een geval van uitbreiding. Na de ogenschijnlijk nogal schamele beginzetten 15-10,24x15,29x9 komt er een acht-om-acht standje op het bord dat als klare probleemstand te zien was in De Problemist van februari 2006. Wit wint nu door 49-44,15-10,10-5,33-29,42-37,5x11,46x37. Een fijn dingetje met dat achterlangs sluipen van 15 en die zwarte dam op veld 19 ondoelmatig beveiligd door twee beschermengel-schijven. De saaie nieuw-aangeplakte beginfase blijkt voor de argusogen van oplettende waarnemers van onvermoede allure, het zwartbezette achterveld 5 wordt ontruimd ten faveure van een witte dam. Nummer 17 zal herinneringen oprakelen bij toeschouwers met enig lang geheugen. Zet schijf 1 op veld 2 en aldus was deze op 11 augustus vorig jaar te bezichtigen o.a. in het Noord-Hollands Dagblad/Dagblad voor West-Friesland, de prima rubriek van Eric van Dusseldorp. Je gaat naar de winst met de zettenreeks 31-27(25x43*),44-39(43x23),24-20(22x42),33x4,4x7 en dan nu 21-17,41-37,36x16 en (anders dan de recht-voor-zijn-rape schijvenoppositie 8/18 z.a.z. in de nhd/dwf-zetting) is nu een in de damproblematiek waanzinnige slotstand tevoorschijn gekomen: witte schijf op 16 en zwarte op 8, zwart aan zet. Dat oogt volkomen prut met peren voor scherpslijpers, maar liefhebbers van dorre humor vinden zo'n harakiri, de stik-de-moord-variant (8-12!),16-11(12-17!), 11x22, misschien wel bijzonder geinig. De uitsmijter van dit kwartaal is nummer 18 en dat is een verheftiging van een probleem uit Het Parool van 30 oktober 2004. Maar inhoudelijk ook wel anders, het gaat pas na zo'n zet of zeven parallel lopen. Best wel spectaculair gaan we op het doel af met 47-41,46-41,22-18,27x18,50-45,23-18,45x3,3x18 en omdat zwart netjes begraven wil worden geeft ie nu de voorkeur aan (7-12),18x16(6-11),16x7,26-21. De damproblematiek wordt hier betrapt op een dubbele moraal, want waarom vinden de lui zwart zijn zelfgekozen einde in deze vorm opeens weer geen harakiri?